بازدید کنندۀ گرامی! از حضورتان در سایت هم اندیشی دینی تشکر می کنم.
متأسفانه به علت مشغلۀ کاری فرصت پاسخگویی به سؤلات را ندارم، لطف کنید فعلا سؤالی مطرح نفرمایید.

بسم الله الرحمن الرحیم

اشکال: خدای متعال، در برخی آیات، قرآن کریم را کتاب هدایت همۀ انسان ها معرفی می کند:

«شَهْرُ رَمَضانَ الَّذی أُنْزِلَ فیهِ الْقُرْآنُ هُدىً لِلنَّاس»؛[۱]

«وَ ما هِیَ إِلاَّ ذِکْرى‏ لِلْبَشَر»؛[۲]

عموم و اطلاقات این گونه آیات، مفید همگانی و همیشگی بودن هدایت قرآنی است. افزون بر این که، سیرۀ عملی رسول اکرم (صلی الله علیه وآله) هم، دعوت همگان به پذیرش اسلام بود.

از سوی دیگر، آیاتی چون:

«ذلِکَ الْکِتابُ لا رَیْبَ فیهِ هُدىً لِلْمُتَّقین»؛[۳] 

«هُدىً وَ رَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنینَ»؛[۴]

«هُدىً وَ رَحْمَةً لِلْمُحْسِنینَ»؛[۵]

«هُدىً وَ رَحْمَةً وَ بُشْرى‏ لِلْمُسْلِمین»؛[۶]

هدایت قرآن را ویژۀ پرهیزکاران، مؤمنان، محسنان و مسلمانان معرفی می کند.

این دو مطلب متفاوت، چنین پرسشی را پدید می آورد که با وجود دلیل هایی که گویای هدایت عمومی قرآن است، سرّ اختصاص هدایت قرآن به گروه خاص چیست؟

در پاسخ به این پرسش قرآنی سه بیان ارائه شده که دقیق ترین آن ها بیان سوم است: (خلاصۀ جواب ها

بیان اول: (توضیح) 

بیان دوم: علامۀ طباطبایی در این رابطه، می فرماید:

مراد از هدایت در آیۀ کریمۀ «ذلِکَ الْکِتابُ لا رَیْبَ فیهِ هُدىً لِلْمُتَّقین»، هدایت تکوینی پاداشی است، نه تشریعی ابتدایی. سرّ اختصاص مزبور، آن است که متقین، سرمایۀ پذیرش هدایت قرآن را که همان «سلامت فطرت» است، حفظ کرده اند.

آنان پیش از عمل به هدایت تشریعی ابتدایی قرآن، از هدایت تکوینی ابتدایی فطرت بهره می گیرند و این تقوای فطری، زمینه ساز پذیرش هدایت تشریعی قرآن است و سپس در پرتو عمل به ره آورد وحی، مشمول هدایت تکوینی پاداشی قرآن می شوند.

بنابراین آنان که از هدایت تشریعی قرآن بهره می برند، محفوف به دو هدایت هستند: یکی هدایت تکوینی فطری ابتدایی که مربوط به قبل از پذیرش هدایت قرآن است و آیۀ «أُولئِکَ عَلى‏ هُدىً مِنْ رَبِّهِم»[۷] ناظر به آن است، و دیگری، هدایت تکوینی پاداشی که مربوط به بعد از پذیرش هدایت تشریعی قرآن است و «هُدىً لِلْمُتَّقین» به آن نظر دارد.

تذکر:

هدایت تکوینی فطری همگانی است و همۀ انسان ها از این سرمایۀ هدایتی بهره مند هستند؛ جز این که عده ای نور هدایت فطری را خاموش و فطرت حق جو و خداطلب خود را زنده به گور می کنند: «وَ قَدْ خابَ مَنْ دَسَّاها»[۸] و در مقابل هدایت تشریعی قرآن، برای خود ضلالت می خرند: «أُولئِکَ الَّذینَ اشْتَرَوُا الضَّلالَةَ بِالْهُدى‏ فَما رَبِحَتْ تِجارَتُهُمْ»[۹]

منحرفان از مسیر هدایت فطری، همچنان مشمول دعوت و هدایت تشریعی قرآن هستند، ولی چون آن را نمی پذیرند، به عنوان کیفر بر گمراهی خود می مانند و قرآن برای آنان نه تنها مایۀ هدایت، شفا و رحمت نیست، بلکه عامل خسران و ضرر است: «وَ نُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ ما هُوَ شِفاءٌ وَ رَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنینَ وَ لا یَزیدُ الظَّالِمینَ إِلاَّ خَساراً»؛ «و از قرآن، آنچه شفا و رحمت است براى مؤمنان، نازل مى‏کنیم و ستمگران را جز خسران (و زیان) نمى‏افزاید.»[۱۰]

پس کافران و منافقان نیز محفوف به دو گمراهی هستند: یکی گمراهی ناشی از دفن فطرت و خروج از صراط مستقیم، و دیگری گمراهی کیفری که بر اثر مخالفت با هدایت تشریعی قرآن دامنگیر آنان می شود و آیۀ شریفۀ «وَ ما یُضِلُّ بِهِ إِلاَّ الْفاسِقینَ»[۱۱] اشاره به هر دو گمراهی دارد.

بیان سوم: (توضیح) 

(برگرفته از تفسیر تسنیم، ج۲، ص۱۴۲ ـ ۱۴۵) 


[۱] . بقره، آیۀ۱۸۵٫

[۲] . مدثر، آیۀ۳۱٫

[۳] . بقره، آیۀ۲٫

[۴] . یونس، آیۀ۵۷٫

[۵] . لقمان، آیۀ۳٫

[۶] . نحل، آیۀ۸۹٫

[۷] . بقره، آیۀ۵٫

[۸] . شمس، آیۀ۱۰٫

[۹] . بقره، آیۀ۱۶٫

[۱۰] . اسراء، آیۀ۸۲٫

[۱۱] . بقره، آیۀ۲۶٫

متولد سال ۱۳۵۴ هستم. در سال ۷۶، توفیق پیدا کردم تا در جمع خوبان طلبه حضور داشته باشم و مشغول دروس حوزوی شوم. ـــــ بعد از ده سال مطالعه ی دروس حوزوی، وارد درس خارج حوزه شدم. به مدت شش سال از کارشناسان مرکز ملی پاسخگویی به سؤالات دینی بودم ــــ همچنین در حوزۀ مشاوره ی خانواده، تربیت کودک، امور جوانان و نیز پاسخگویی به مسائل اخلاقی مشغول فعالیت هستم.
نوشته های مرتبط :

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

مدیر سایت: احمد نباتي
Thumb_141956
ای برادر! پشتیبان «ولی فقیه» باش، اما پیشاپیش «ولی فقیه» بایست و تیرهای زهر آگین دشمن را که به سوی او روانه می شوند به جان خریدار شو ... تنها عافیت طلبان دنیا دوست هستند که عوام فریبانه از «ولایت» و «ولایت مداری» دم میزنند، اما در هنگامه ی فتنه ها و امتحان های سخت، پشت سر ولی فقیه سنگر می گیرند، تا دنیای "فانی" خود را در خطر نبینند!  
ویــژه هـــا
پی گیری پرسش شما
آمار سایت
  • بازدید امروز: 2403
  • بازدید دیروز: 3751
  • بازدید سال: 1613132
  • کل نوشته‌ها: 1274
  • کل دیدگاه‌ها: 3797
عکس های متنوع تصادفی