بازدید کنندۀ گرامی! از حضورتان در سایت هم اندیشی دینی تشکر می کنم.
متأسفانه به علت مشغلۀ کاری فرصت پاسخگویی به سؤلات را ندارم، لطف کنید فعلا سؤالی مطرح نفرمایید.

بسم الله الرحمن الرحیم

آیت الله جوادی آملی در رابطه با معنای «کرامت» می­ فرمایند:

استادم علامه طباطبایی (رضوان ­الله­ علیه) کرارا در جلسه­ ی درس می­ فرمود: «کرامت» معادل دقیق فارسی ندارد و برای بیان آن از چند لفظ باید استفاده کرد. آن گاه می­ فرمودند: اگر انسان به مقامی برسد که در برابر خدا عبودیت محض پیدا کند و حاضر نباشد در مقابل غیر خدا سر بر زمین بساید می­ توان گفت: به مقام کرامت رسیده است.

بنابراین: انسان هر چه به عبودیت محض نزدیک ­تر شود، به همان مقدار از هوان و حقارت رهایی پیدا می­ کند و به کرامت می­ رسد. اگر به حد نهایی عبودیت رسید، کاملا از هوان و حقارت می ­رهد و این، همان کرامت مطلق است و اگر بهره ­ای از عبودیت از خدا نداشته باشد، حقیر مطلق است و حظّی از کرامت نمی ­برد.[۱]

هم اندیشی دینی . معنای کرامت چیست؟ ریشه­ ی کرامت و بزرگواری دوری از دنیا و آشنایی با خدای تعالی است. هر قدر که به خدا نزدیک شدیم دنیا و آن چه در دنیاست برای ما کوچک و کوچک ­تر می­ شود. تا جایی که دیگر اهمیتی برای دنیا قائل نیستیم.

به عنوان مثال ما یک ریال را راحت انفاق می­ کنیم، اما یک صد میلیون تومان را نه! علتش این است که به ریال را اندک می­ دانیم؛ ولی یک صد میلیون توان را زیاد!  

اما کسی که با خدا ارتباط پیدا می­ کند تمام ما سوی الله برای او کوچک خواهد شد. و در این تفاوتی میان یک ریال و یکصد میلیون تومان قائل نیستیم چون همه غیر خداست و غیر خدا هم هر چه باشد کوچک است.  

لذا سرچشمه ­ی صاحب کرامت شدن آشنایی با خداوند است.

امیرالمؤمنین (علیه­ السلام) در نهج البلاغه و در خطبه­ ی متّقین می­ فرمایند: عَظُمَ الْخَالِقُ فِی أَنْفُسِهِمْ فَصَغُرَ مَا دُونَهُ فِی أَعْیُنِهِ. خالق در چشمان آن­ ها بزرگ است پس در نتیجه غیر خدا برای آن ­ها کوچک است.

پست­ ترین مردم دنیا کسانی هستند که دنیا جلو چشمشان بسیار بزرگ است و خدا در نزدشان بیسار کوچک. به همین دلیل است که می­ بینیم صهیونیست­ ها تا این اندازه ظلم و ستم می­ کنند.

کریم­ ترین مردم دنیا هم کسانی هستند که خدا جلو چشمشان بسیار بزرگ است و غیر خدا جلو چشمشان بسیار کوچک. روی همین اساس است اگر تمام دنیا را به اولیای خدا بدهند حاضر نیستند از روی ظلم و ستم پر کاهی را از دهان مورچه ­ای بگیرند.   

 

کرامت پیامبر اکرم (صلی­ الله ­علیه­ و آله)

یکی از زیباترین جلوه­ های زندگی پیامبر اکرم، زمانی بود که ایشان مکه را فتح کردند. حضرت ۲۳ سال از این مردم ظلم و جور دیدند. آن ­ها از هیچ جفایی در حق آن بزرگوار کوتاهی نکردند. زمانی که حضرت مکّه را فتح کردند، همه گمان می­ کردند که ایشان انتقام خواهند گرفت. اما با نهایت ناباوری دیدند که حضرت فرمودند: «الیوم یوم المَغفره» امروز روز رحمت و مغفرت است. بعد فرمودند: «انتُم الطُلَقاء» بروید شما همگی آزاد هستید!   

 

کرامت امام حسن مجتبی (علیه­ السلام)  

روزی مردی امام حسن مجتبی (علیه ­السلام) را دید. از ایشان پرسید: تو حسن بن علی تو هستی؟!

حضرت فرمودند: بله

آن مرد شروع به فحاشی کرد. شروع کرد به حضرت امیر (علیه ­السلام) ، حضرت زهرا (علیها السلام) و خود امام حسن (علیه­ السلام) توهین و فحاشی کرد.

امام حسن مجتبی (علیه ­السلام) سر مبارک را پایین انداخته بود و فقط گوش می ­کرد. وقتی مرد فحاشی خود را به پایان رساند ، امام سر مبارک را بلند کرده و با مهربانی فرمودند: ای مرد به گمانم از اهل شام هستی!

آن مرد با قیافه­ ای حق به جانب گفت: بله!

حضرت دیدند که این مرد ، فی نفسه انسان بدی نیست فقط تحت تأثیر تبلیغات مسموم معاویه قرار گرفته که چنین حرف ­هایی می ­زند. به همین دلیل فرمودند: ای مرد شامی! به اگر جای نداری به تو جا و مکان می­ دهم! اگر گرسنه­ ای به تو غذا می ­دهم! خلاصه آن مرد را به منزل برده و از او پذیرایی مفصلی کردند. مرد شامی شب را در منزل حضرت ماند و رفتار کریمانه­ ی آن حضرت را از نزدیک مشاهده کرد.

صبح روز بعد که قصد رفتن داشت به وجود مقدس امام حسن مجتبی (علیه­ السلام) عرض کرد: دیروز که به مدینه آمدم مبغوض­ ترین انسان ­ها نزد من شما بودید ، اما حالا که قصد رفتن دارم محبوب­ ترین افراد نزد من شما هستید.

ذکر دو  نکته: 

۱٫ اگر قصد داریم مبلّغ دین باشیم باید به حضرت تأسّی نماییم. عده­ ای از مردم تحت تأثیر تبلیغات مسموم ماهواره یا محیط زندگی خود قرار گرفته و علی رغم واقعیت درونی خود برداشتی نادرست از مسائل داخلی کشور و امور دینی پیدا کرده ­اند. ما نباید در اولین برخورد با این افراد به آن­ ها به چشم ضد انقلاب و منحرف عقیدتی نگاه کنیم. چه بسا اگر مقداری پذیرای او باشیم و بگذاریم به راحتی حرف دلش را بزند خیلی بهتر بتوانیم او را از گردابی که در آن گرفتار شده نجات دهیم. حتی در برخورد با جوانانی که ظاهر نادرستی دارند هرگز گمان نکنیم که آن­ ها دین گریز هستند و قصد ستیز با مظاهر دینی را دارند. غالب این جوانان به خاطر شرایط خاص خانوادگی و فرهنگی خود آگاهی درستی از دین ندارند. پس با آن ها با محبت و سعه ی صدر رفتار کنیم و پیش از آن که بخواهیم جوابشان را بدهیم سعی کنیم شرایط آن ها را درک کرده و طردشان نکنیم.

۲٫ متأسفانه در جامعه ی کنونی ما سعه ی صدر و کرامت نمود چندانی ندارد . به همین دلیل به محض این که خطایی از کسی مشاهده کردید زود در بوق و کرنا می کنیم و کاری می کنیم که قبل از آن که آن کار بد او را به زیر اندازد ، صحبت ها و قضاوت های ما او را سرنگون کند! بنابراین با الگو گیری از امام عزیزمان بنا را بر محبت به خلق خدا گذاشته و به جای لگد زدن به زمین خورده ، سعی کنیم دست افتاده ای را بگیریم.

 

کرامت حضرت موسی بن جعفر (علیه ­السلام)

هارون الرشید می ­خواست در برابر سنت پیامبر اکرم (صلی ­الله­ علیه ­و آله) نوروز را علم کند. به همین دلیل در حضور حضرت موسی بن جعفر (علیه ­السلام) مجلس جشنی به پا کرد و سربازانش جلو او رژه می­ رفتند. هدایای بسیار زیاد و گران ­بهایی برای او آوردند. هارون ـ که این هدایا را بسیار زیاد می­ دید ـ برای آنکه جلو امام خودی نشان داده باشد همه­ ی آن هدایا را به امام داد. امام هم هدایا را پذیرفتند. در همان مجلس شخصی برای امام حسین (علیه­ السلام) دو بیت شعر خواند. امام موسی بن جعفر (علیه ­السلام) تمام آن هدایا را به آن شخص تقدیم کردند. بعد هم از او عذر خواهی کردند که چیز ناقابلی به او داده و نتوانسته­اند حق مطلب را ادا کنند!

حالا چرا امام این گونه رفتار کردند؟ چون ایشان از یک طرف مقام امام حسین (علیه­ السلام) را می­ دانند و از طرف دیگر دنیا برای ایشان بسیار کوچک است. به همین دلیل اگر تمام دنیا را هم به آن شاعر می ­دادند، باز هم احسان خود را کم می ­دیدند. سرّ کرامت اهل بیت عصمت و طهارت همین است.  

ارزش اشک:

چرا یک قطره اشکی که برای امام حسین (علیه­ السلام) ریخته می­ شود، موجب عفو و بخشش گناهان ما می­ شود؟ برخی از مردم که عظمت امام حسین (علیه ­السلام) را نمی­ دانند و خبری از کرامت آن ­ها ندارند این نوع روایت ­ها را باور نمی­ کنند یا این که با دید شک به آن نگاه می­ کنند. اما کسانی که بهره ­ای از کرامت دارند و توان درک کرامت اهل بیت را دارند، با این روایت ­ها کاملا آشنا هستند و می ­دانند که امثال این روایت­ها در مقابل کرامت اهل بین بسیار هم اندک هستند.

 

کرامت امام رضا (علیه ­السلام)

روزی مردی بلند قامت و گندم گون که از اهل خراسان بود، خدمت امام رضا (علیه­ السلام) رسید و عرض کرد در سفر حج پولش تمام شده و نمی­ تواند به وطن خود بازگردد. او از حضرت تقاضا کرد مقداری پول به او بدهد و گفت وقتی به شهرم رسیدم آن را از طرف شما صدقه می­ دهم.  

امام با رویی خوش با او برخورد کردند و گفتند بنشین.

بعد از مدتی امام از حاضران اجازه خواستند و درون حجره شدند. آن­گاه صدا زدند مرد خراسانی کجاست؟ آن مرد جلو رفت ولی حضرت بدون این که خودشان را نشان دهند از بالای در، پول زیادی به مرد خراسانی دادند و فرمودند با این پول مخارج سفرت را تأمین کن و دیگر لازم نیست از طرف من صدقه بدهی.

وقتی مرد خراسانی رفت، پرسیدند چرا خود را نشان ندادید؟ حضرت فرمودند ترسیدم که هنگام دادن پول، ذلت و خواری را در چهره­ ی آن مرد مشاهده نمایم.

ذکر دو نکته: 

۱٫ امام رضا (علیه السلام) آن چنان به کرامت انسانی اهمیت می دادند که حاضر نبودند رنگ ذلت و خواری را در چهره ی سائلی مشاهده کنند. حال چگونه است که ما این اندازه به کرامت انسان ها بی اهمیت هستیم که به سادگی حاضرید غیبت  دیگران را بکنیم و چوب حراج به آبرو و شخصیت انسانی آن ها بزنیم؟! چگونه است که به راحتی به افراد توهین می کنیم و حاضریم برای خنک شدن دل خود با دیگران هر نوع رفتاری را داشته باشیم؟!  

۲٫ برخی از مردم ذره ­ای کرامت در رفتارمان نیست. حتی اگر در معامله با مردم ، مقدار ناچیزی از کسی طلبکار شوند به جای آن که به راحتی بگویند: « قابلی نداره ـ  مابقی را بخشیدم »! می­ گویند: «مابقی پول را بینداز صندوق صدقات» !!! . خواستگاه این گفتار نه از روی دل سوزی برای محرومین و مستحقین صدقه است ؛ بلکه از روی بخل و عدم کرامت در خلق و خو است.     

 

کرامت حضرت خدیجه (سلام ­الله ­علیها)

حضرت خدیجه بیش از نود هزار گوسفند خود را در راه پیامبر خدا داد و در عین حال کار خود هم کوچک و بی ­ارزش می­ دید. اما چرا ایشان به این راحتی از این همه ثروت گذشت؟ علتش این است که ایشان به خدا نزدیک بودند و به مقام رسول خدا در نزد خدای تعالی واقف بودند. اما ما که حاضر نیستیم به معنای واقعی کلمه از مال خود در راه خدا بگذریم یا اگر هم مقداری انفاق کردیم آن را بزرگ حساب می­ کنیم، بهره­ ای از کرامت نداریم.

 

کرامت امام خمینی (رحمه ­الله)

امام خمینی که شاگرد مکتب معصومین (علیهم السلام) بود در کرامت ید طولایی داشت. مردم بی کرامت که دنیا در نزدشان بزرگ جلوه می­ کند و خبری از کرامت ندارند در حق ایشان اجحاف­ های بزرگی داشتند. به عنوان مثال وقتی که ایشان بعد از سال­ ها تحمل رنج و سختی بنا داشت وارد ایران شود و حکومت اسلامی را تشکیل دهد. خبرنگاری از ایشان پرسید الآن که در آستانه ­ی ورود به ایران هستید که احساسی دارید؟ امام خمینی با نهایت آرامش فرمود: هیچ!.

این کلمه دنیای معنا در پی دارد. یعنی ایشان چنان ارتباطی با خدا دارند که تشکیل حکومت اسلامی ـ که خود کاری معنوی است ـ در نظرشان بسیار اندک است. برای این کار تلاش کردند اما هرگز آن را چنان بزرگ ندیدند که ذره­ای آرامششان را به هم زند.

برای این که این کرامت حضرت امام نزدمان مشخص تر شود خوب است تصور کنیم که بناست یک آپارتمان هفتاد متری به ما هدیه بدهند. چه کار می­کنم؟ خدا نکند فکرمان را مشغول کند! خدا نکند در هیجان شادی رفتن خانه آن شب مقداری دیرتر بخوابیم!    

به راستی در مسیر زندگی تا چه اندازه در کرامت به معصومین (علیهم ­السلام) اقتدا می ­کنیم؟


[۱] . ادب فنای مقربان ج۱، ص۲۰۳و ۲۰۴

متولد سال ۱۳۵۴ هستم. در سال ۷۶، توفیق پیدا کردم تا در جمع خوبان طلبه حضور داشته باشم و مشغول دروس حوزوی شوم. ـــــ بعد از ده سال مطالعه ی دروس حوزوی، وارد درس خارج حوزه شدم. به مدت شش سال از کارشناسان مرکز ملی پاسخگویی به سؤالات دینی بودم ــــ همچنین در حوزۀ مشاوره ی خانواده، تربیت کودک، امور جوانان و نیز پاسخگویی به مسائل اخلاقی مشغول فعالیت هستم.
نوشته های مرتبط :

2 پاسخ به معصومین (علیهم ­السلام) معدن کرامت و بزرگواری – معنای کرامت چیست؟

  • سید

    سلام و ممنون

    [پاسخ]

    احمد نباتی پاسخ در تاريخ خرداد ۲۹م, ۱۳۹۲ ۱۱:۴۸:

    سلام بر سید بزرگوار. خوش آمدید.

    [پاسخ]

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

مدیر سایت: احمد نباتي
Thumb_141956
ای برادر! پشتیبان «ولی فقیه» باش، اما پیشاپیش «ولی فقیه» بایست و تیرهای زهر آگین دشمن را که به سوی او روانه می شوند به جان خریدار شو ... تنها عافیت طلبان دنیا دوست هستند که عوام فریبانه از «ولایت» و «ولایت مداری» دم میزنند، اما در هنگامه ی فتنه ها و امتحان های سخت، پشت سر ولی فقیه سنگر می گیرند، تا دنیای "فانی" خود را در خطر نبینند!  
ویــژه هـــا
پی گیری پرسش شما
آمار سایت
  • بازدید امروز: 846
  • بازدید دیروز: 4596
  • بازدید سال: 1512755
  • کل نوشته‌ها: 1274
  • کل دیدگاه‌ها: 3791
عکس های متنوع تصادفی